Gündelik yaşamın vazgeçilmezi haline gelen cep telefonlarının ne kadar güvenli
olduğu konusundaki tartışmalar sürerken,
İngiliz Daily Mail gazetesi konuyla ilgili
sıkça sorulan sorulara yanıt aradı.
Dünyanın dört bir yanından bilim insanlarının Dünya
Sağlık Örgütü için yaptığı, 13 ülkeyi kapsayan on yıllık dev araştırmanın çarpıcı
sonuçlarını hatırlatan gazete, on yıl boyunca günde yarım saat cep telefonuyla konuşmanın
beyin kanserine yakalanma riskini yüzde 40 artırdığının altını çizdi.
- Cep telefonu neden sağlık riski oluşturuyor?
College London Üniversitesi’nden Biyolog Dr. Andrew Goldsworthy’e
göre, sorunun kökeni cep telefonları
tarafından yayılan ve vücut hücrelerine zarar veren sinyaller. Elektrik
yüklü olan hücre zarları, cep telefonlarından
yayılan dalgalar nedeniyle titreşiyor, hücreleri bağlayan kalsiyum
yerinden oynuyor. Böylece hücreler hem daha geçirgen hale geliyor, hem
de genlerin içindeki DNA’ya zarar verebilecek enzimler salınıyor. İki
yıl önce İsveç’teki Lund Üniversitesi’nde yapılan bir araştırma iki
saatlik telefon kullanımından sonra beyin
hücrelerinin ölmeye başladığını doğrulamıştı.
- Etkisi anlaşılır mı?
Bazı insanlar baş dönmesi, kas ağrısı, bulantı gibi semptomlar
yaşadıklarını bildirseler de Goldsworthy’e göre kanser oluşumu gibi
progresif hücresel hasardan kaynaklanan hastalıkların etkisini
göstermesi 20 yıl alabiliyor.
- Kulaklık zararlı etkileri hafifletir mi?
Tüketici koruma grubu Powerwatch’tan Alasdair Philips’e göre, her tip
kulaklık önem taşımıyor. Mesela kablosuz çalışan
Bluetooth kulaklıklar, radyasyon yaymaya devam ediyor.
- Çocuklar cep telefonu
radyasyonuna karşı büyüklere göre daha mı
hassas?
Çocukların kafatası daha ince olduğu için radyo dalgalarını daha hızlı emiyor. Beyin ebatları daha ufak olduğu için
de emilim daha yoğun oluyor. Ayrıca çocukların
vücut hücreleri, yetişkinlerinkine oranla çok daha hızlı
bölündüğünden, olası zararlara karşı daha hassas oluyor. Anne
karnındaki bebekler de plasenta aracılığıyla
radyo dalgalarından etkilenebiliyor.
- Nereden telefon ettiğiniz
önemli mi?
Sinyal gücü, telefon edilen noktaya bağlı
olduğundan konum oldukça önemli. Telefon,
baz istasyonundan ne kadar uzaktaysa, sinyal almak için o kadar fazla
güç harcamak zorunda kalıyor ve o kadar çok radyasyon yayıyor.
- Bekleme modu daha mı güvenli?
Telefon görüşme yapılmayıp bekleme
konumunda olduğu zaman daha az radyasyon yayıyor, ancak yine de sinyal
alıp gönderiyor. Yapılan son araştırmalara göre, bekleme modundayken
pantolon cebinde taşınan telefonlar
spermlere zarar veriyor, hatta yok ediyor.
- Peki ya kablosuz telefonlar?
Kablosuz telefonların ahizesi de, şarj
kaidesi de radyasyon yayıyor. İsveç’in Örebro Üniversitesi’ne göre bu da
uzun dönemde beyin tümörü riski yaratıyor.
- Ne kadar konuşmak zararlı?
Interphone araştırmasına göre, cep telefonuyla
günde 30 dakika bile çok fazla.
-Cep telefonundan internete
girmek riski artırır mı?
İnternete girilirken telefon baştan
uzakta tutulduğundan büyük bir tehlike
yaratmıyor. Ancak TV programı gibi büyük bir
dosya indiriliyorsa, o zaman cep telefonu çok daha fazla güç harcayacağından, indirme esnasında telefonla
konuşmamak gerekiyor.